Ειδικές τεχνικές όχι μόνο για να «διαβάζουν» το μυαλό μας, αλλά να μας εμφυτεύουν και αυτά που θέλουν να σκεφτόμαστε. Δυνατότητα απόκτησης εμβρύου κατά… παραγγελία, με τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που επιθυμούν οι γονείς. Αυτά συμβαίνουν ήδη σήμερα. Το θέμα είναι που βρίσκονται τα όρια μεταξύ της υπεράσπισης των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, και των εφαρμογών της σύγχρονης τεχνολογίας.
Ο κόσμος μας αλλάζει ραγδαία -έχει ήδη αλλάξει- και η σύγχρονη τεχνολογία δημιουργεί διαρκώς νέα δεδομένα, τα οποία διαμορφώνουν μια κοινωνία εντελώς διαφορετική από ό,τι είχε να επιδείξει η ανθρωπότητα μέχρι σήμερα.
Η τεχνητή νοημοσύνη και άλλες νέες, πειραματικές ή μη, τεχνολογίες, από τη μία υπόσχονται να βελτιώσουν την εργασία, την υγεία και την καθημερινότητα των ανθρώπων, αλλά από την άλλη θέτουν προκλήσεις που μπορεί να φαίνονται ακόμα και… δυστοπικές, με βάση τουλάχιστον τις αρχές και τις αξίες που έχει διαμορφώσει ο πολιτισμός μας μέχρι σήμερα.
Ζητήματα τα οποία μέχρι τώρα είχαν αγγίξει μόνο… τολμηρές ταινίες επιστημονικής φαντασίας, αναδύονται πια ως επιτακτικά κοινωνικά ερωτήματα, ενώ έντονος προβληματισμός επικρατεί για το γεγονός ότι… κανείς δεν μπορεί να σταματήσει την τεχνολογία και την εφαρμογή των σύγχρονων επιστημονικών ανακαλύψεων – αυτό θα πήγαινε από μόνο του ενάντια στην ανθρώπινη φύση.
Ωστόσο, αυτό που μπορεί -και επιβάλλεται- να κάνει η ανθρωπότητα κι ο πολιτισμός μας, είναι έστω να «ρυθμίσει» -δηλαδή να θέσει αυστηρούς και σεβαστούς από όλους κανόνες– που θα διασφαλίζουν την ορθή διαχείριση και ανάπτυξη αυτών των τεχνολογιών. Πριν να είναι αργά.
Και κάπου εδώ, έρχεται η επιστήμη της Βιοηθικής, η οποία εξετάζει τα παραπάνω ζητήματα όχι από την πλευρά της λειτουργικότητας, του οφέλους και του εμπορικού κέρδους, αλλά από την πλευρά του συνολικού οφέλους και, κυρίως, των κινδύνων, που μπορεί η σύγχρονη τεχνολογία να επιφέρει στον πολιτισμό και τις αξίες μας. Κι ένας τέτοιος κίνδυνος δεν είναι άλλος από την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οι καταξιωμένοι επιστήμονες Julian Savulescu (Καθηγητής του University of Oxford) και Roberto Andorno (Καθηγητής του University of Zurich), οι οποίοι είναι ηγετικές μορφές παγκοσμίως στο χώρο της Βιοηθικής και της Ιατρικής Ηθικής, βρέθηκαν για λίγες ημέρες στη χώρα μας, ως κεντρικοί ομιλητές στην εκδήλωση με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Βιοηθικής, με θέμα «Κατά των Διακρίσεων και του Στιγματισμού».
*Η εκδήλωση διοργανώθηκε από από το Ελληνικό Κλιμάκιο International Chair in Bioethics (WMA Cooperative Center) και το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Φιλοσοφίας Ε.Κ.Π.Α., με συνδιοργανωτές την Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής & Τεχνοηθικής το Ευρωπαϊκό Εργαστήριο Βιοηθικής Τεχνοηθικής και Δικαίου, το Ερευνητικό Κέντρο Βιοπολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου, το Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος» και το Ερευνητικό Εργαστήριο MaGBISE (Management-Intelligence-Ethics) του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης.
