Σε ένα δημόσιο μέσο ενημέρωσης, η διαφάνεια, η χρηστή διοίκηση και η αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού είναι αδιαπραγμάτευτες αρχές. Ωστόσο, η πρόσφατη πολιτική στελέχωσης της ΕΡΤ υπό τη Γενική  Διεύθυνση Ειδήσεων του Βασίλη Θωμόπουλου εγείρει σοβαρά ερωτήματα δημοσιονομικής ορθότητας και θεσμικής συνέπειας.

 Το πρόβλημα: Παράκαμψη μονίμων, υπερκοστολόγηση συμβάσεων

Την ώρα που η ΕΡΤ απασχολεί δεκάδες μόνιμους δημοσιογράφους, πλήρως ενταγμένους στο οργανόγραμμα και με πολυετή εμπειρία στον τομέα της ενημέρωσης, η Διεύθυνση Ειδήσεων επιλέγει την εκτενή πρόσληψη συμβασιούχων εξωτερικών συνεργατών, με μισθολογικές απολαβές δυσανάλογες προς το παραγόμενο έργο και χωρίς ουσιαστική ανάγκη.

Η ΕΡΤ χρηματοδοτείται απευθείας από τους πολίτες

Σε κάθε δημόσιο οργανισμό, η αξιοποίηση του υπάρχοντος ανθρώπινου δυναμικού αποτελεί βασική προϋπόθεση ορθής διοίκησης, οικονομικής εξυγίανσης και θεσμικής νομιμότητας. Πόσο μάλλον όταν πρόκειται για την ΕΡΤ,  τον εθνικό ραδιοτηλεοπτικό φορέα, ο οποίος χρηματοδοτείται απευθείας από τους πολίτες μέσω της υποχρεωτικής εισφοράς στον λογαριασμό της ΔΕΗ.

Κι όμως, ενώ στην ΕΡΤ υπηρετεί ένα μεγάλο δυναμικό δημοσιογράφων με πολυετή εμπειρία, υψηλό μορφωτικό επίπεδο και γνώση του δημόσιου ρόλου της ενημέρωσης, παρατηρείται συστηματική υποαπασχόληση, περιθωριοποίηση και σε ορισμένες περιπτώσεις απόλυτος αποκλεισμός των μονίμων υπαλλήλων από το κεντρικό ειδησεογραφικό έργο.

Σύμφωνα με εσωτερικά στοιχεία:

• Πάνω από 30 εξωτερικοί συμβασιούχοι εργάζονται σήμερα στα δελτία ειδήσεων της ΕΡΤ, παρακάμπτοντας μονίμους με ειδικότητα σε τηλεόραση και ρεπορτάζ.
• Κάποιοι από αυτούς προέρχονται από πολιτικά ή κομματικά περιβάλλοντα, ή/και έχουν προσωπική σχέση εμπιστοσύνης με τη διοίκηση.

 Κόστος για τον φορολογούμενο

Το συνολικό κόστος αυτών των συμβάσεων υπερβαίνει τις 700.000 ευρώ ετησίως, χωρίς να συνυπολογίζονται οι εργοδοτικές εισφορές, τα επιδόματα ή οι πρόσθετες αμοιβές (π.χ. Σαββατοκύριακα, βραδινά).

Αντί να αξιοποιηθούν οι υπάρχοντες πόροι – οι μόνιμοι δημοσιογράφοι – η Διοίκηση καταφεύγει σε αλλεπάλληλες συμβάσεις εξωτερικών συνεργατών, με αμοιβές που συχνά υπερβαίνουν το μέσο μισθό και χωρίς ουσιαστικά κριτήρια επιλογής, αξιολόγησης ή απόδοσης.

Αυτό το φαινόμενο δημιουργεί ένα φαύλο κύκλο:

• Απαξίωση του εσωτερικού δυναμικού

• Κατασπατάληση δημόσιων πόρων

• Καταστρατήγηση της έννοιας της διαφάνειας και του δημόσιου συμφέροντος

Αν λάβει κανείς υπόψη ότι:

• Υπάρχουν δημοσιογράφοι με οργανική θέση στην ΕΡΤ, εμπειρία και διαθέσιμες ώρες,
• Δεν πραγματοποιούνται αξιολογήσεις από ανεξάρτητη επιτροπή για την αναγκαιότητα των συμβάσεων,

τότε μιλάμε για ένα προφανές έλλειμμα διοικητικής αποτελεσματικότητας  ή χειρότερα, για συνειδητή σπατάλη δημοσίου χρήματος.

Η ΕΡΤ οφείλει — όχι μόνο νομικά, αλλά και ηθικά — να προχωρήσει σε:

• Αναλυτική καταγραφή του διαθέσιμου μόνιμου προσωπικού

• Ανάθεση ρόλων με βάση προσόντα, εμπειρία και πραγματικές ανάγκες

• Τερματισμό του καθεστώτος “παραθύρων” για ημέτερους μέσω συμβάσεων

• Εσωτερική κινητικότητα και δυνατότητα εξέλιξης για τους μόνιμους εργαζόμενους

Η πλήρης και αντικειμενική αξιοποίηση του ανθρώπινου κεφαλαίου που ήδη πληρώνεται από τον κρατικό προϋπολογισμό, δεν είναι ζήτημα καλής πρόθεσης. Είναι υποχρέωση κάθε δημόσιου φορέα που θέλει να λειτουργεί με διαφάνεια, λογοδοσία και αξιοπιστία.

 Ζήτημα αξιοκρατίας και ηθικής τάξης

Πέρα από το οικονομικό, διαφάνεια , λογοδοσία ,προκύπτει σοβαρό ζήτημα επαγγελματικής υποβάθμισης των μονίμων εργαζομένων, οι οποίοι παραμερίζονται χωρίς αξιολόγηση ή διάλογο.

Πολλοί από αυτούς καταλήγουν σε διοικητικά καθήκοντα, σε ρεπορτάζ δευτερεύουσας σημασίας ή και στην «αγρανάπαυση», ενώ οι συμβασιούχοι καλούνται να αναλάβουν βασικά δελτία, πολιτικά θέματα και “σκληρό” ρεπορτάζ.

Αν η ΕΡΤ θέλει να διεκδικεί τον ρόλο του θεματοφύλακα της αντικειμενικής, ποιοτικής και δημόσιας ενημέρωσης, οφείλει να αναθεωρήσει άμεσα τη στρατηγική της στελέχωσης. Δεν μπορεί να μιλά για κοινωνική ευθύνη όταν αφήνει τους μόνιμους επαγγελματίες στο περιθώριο και ξοδεύει δημόσιο χρήμα για να καλύψει ρόλους που ήδη υπάρχουν.

Αυτό υπονομεύει:

• Την ενότητα και την ηθική συνοχή του δημοσιογραφικού σώματος
• Την αξιοκρατία στον χώρο της δημόσιας ενημέρωσης
• Την αξιοπιστία του ίδιου του μέσου απέναντι στο κοινό του

📚 Θεσμικό Πλαίσιο

Η ΕΡΤ ως ΝΠΙΔ υπό δημόσιο έλεγχο, υπόκειται σε:

• Το Ν. 4173/2013, περί λειτουργίας της Δημόσιας Τηλεόρασης
• Τις κατευθυντήριες γραμμές του Ελεγκτικού Συνεδρίου περί αναγκαιότητας συμβάσεων
• Τη δέσμευση απέναντι στο ΕΣΡ για ίση και αντικειμενική μεταχείριση

Όλα αυτά τίθενται εν αμφιβόλω όταν επικρατεί αυθαιρεσία και προσωποκεντρική διαχείριση.

 Συμπέρασμα

Η διεύθυνση ειδήσεων, αντί να ενισχύει την ποιότητα και τη διαφάνεια, αναπαράγει παθογένειες του παρελθόντος: εσωτερικές διακρίσεις, σπατάλη, έλλειμμα αξιολόγησης και ευνοιοκρατία.

Είναι πλέον ευθύνη του Δ.Σ. της ΕΡΤ, της πολιτικής ηγεσίας, αλλά και των ίδιων των δημοσιογραφικών ενώσεων (όπως η ΕΣΗΕΑ), να απαιτήσουν:

• Πλήρη δημοσιοποίηση των συμβάσεων
• Δικαιολογητικά αναγκαιότητας και συγκριτική αξιολόγηση
• Τερματισμό του καθεστώτος παρασκηνιακής διαχείρισης πόρων
• Πλήρη αξιοποίηση του μόνιμου Δημοσιογραφικού προσωπικού

Η ΕΡΤ δεν ανήκει ούτε σε διευθυντές, ούτε σε κόμματα. Ανήκει στον πολίτη που τη χρηματοδοτεί όχι σε πρόσωπα που τη διοικούν προσωρινά.